Objawy zaburzeń integracji sensorycznej (SI)

Kiedy warto rozważyć diagnozę integracji sensorycznej?

Zaburzenia integracji sensorycznej mogą wpływać na funkcjonowanie dziecka w wielu obszarach – ruchowym, emocjonalnym, poznawczym oraz społecznym. Objawy mogą mieć różne nasilenie i nie zawsze występują jednocześnie.

Wskazaniem do przeprowadzenia diagnozy integracji sensorycznej jest występowanie kilku z poniższych trudności:

Trudności w zakresie rozwoju ruchowego i koordynacji

• dziecko jest niezgrabne ruchowo, często potyka się, upada, ma trudności z utrzymaniem równowagi,
• szybko się męczy, sprawia wrażenie mało sprawnego fizycznie,
• odczuwa silny lęk przed upadkiem, wysokością lub oderwaniem stóp od podłoża,
• unika zabaw ruchowych, sportowych i gier zespołowych,
• ma trudności z rzucaniem i łapaniem piłki, korzystaniem z drabinek, huśtawek czy równoważni,
• niechętnie korzysta z karuzeli, huśtawek i innych aktywności związanych z ruchem,
• długo uczy się nowych umiejętności ruchowych, np. jazdy na rowerze, pływania,
• niepewnie porusza się po schodach, mocno trzyma się poręczy.

Trudności w zakresie samodzielności i planowania ruchu

• ma trudności z samodzielnym ubieraniem się, myciem, korzystaniem z toalety,
• ma problem z wykonywaniem czynności wymagających precyzji, np. wycinaniem, rysowaniem po śladzie,
• ma trudności z planowaniem i wykonywaniem nowych czynności,
• myli prawą i lewą stronę,
• nie wykształciło wyraźnej dominacji jednej ręki.

Nadwrażliwość na bodźce sensoryczne

Dziecko może:

• nie lubić dotyku, unikać przytulania lub przeciwnie – nadmiernie go poszukiwać,
• źle reagować na mycie głowy, czesanie, obcinanie włosów lub paznokci,
• nie tolerować określonych ubrań, materiałów, metek,
• unikać zabaw z wykorzystaniem różnych faktur (piasek, plastelina, masa plastyczna, glina),
• wykazywać nadwrażliwość na dźwięki i hałas,
• silnie reagować na określone zapachy,
• mieć trudności z tolerowaniem niektórych pokarmów lub konsystencji jedzenia.

Poszukiwanie dodatkowych bodźców sensorycznych

Dziecko może:

• potrzebować intensywnego ruchu i mocnych doznań,
• często domagać się mocnych uścisków lub silnego nacisku,
• uwielbiać szybkie ruchy, skakanie, kręcenie się,
• często się wiercić, nie móc usiedzieć lub ustać w miejscu,
• celowo zrzucać przedmioty, przewracać zabawki, uderzać nimi.

Trudności w funkcjonowaniu emocjonalnym i społecznym

• jest bardzo spokojne, wycofane, mało aktywne, unika nowych doświadczeń,
• niechętnie uczestniczy w zabawach grupowych, preferuje samotną aktywność,
• ma trudności z koncentracją uwagi, łatwo się rozprasza,
• wymaga częstego powtarzania poleceń i dodatkowych wskazówek,
• jest nadmiernie pobudliwe i ruchliwe,
• silnie reaguje emocjonalnie, często się złości, obraża lub trudno radzi sobie z emocjami,
• ma trudności z adaptacją do nowych sytuacji.

Trudności w nauce

Zaburzenia integracji sensorycznej mogą współwystępować z trudnościami edukacyjnymi, takimi jak:

• problemy z czytaniem i pisaniem,
• dysleksja,
• dysgrafia,
• dysortografia,
• dyskalkulia,
• trudności z zapamiętywaniem i przyswajaniem nowych informacji.

Kiedy warto wykonać diagnozę SI?

Jeżeli u dziecka występuje kilka z wymienionych objawów, warto skonsultować się ze specjalistą i przeprowadzić diagnozę integracji sensorycznej.

Wczesne rozpoznanie trudności pozwala szybciej dobrać odpowiednie formy wsparcia i pomóc dziecku w pełniejszym wykorzystaniu jego możliwości rozwojowych.